DiskNabız ile Disk Sağlığını Anlık İzleyin

DiskNabız, müşterilerimiz için geliştirdiğimiz ücretsiz disk sağlığı takip programıdır. Tüm disklerde S.M.A.R.T olarak bilinen diskin tüm çalışma bilgilerini, hata raporlarını, disk sağlığını etkileyen bir sistem mevcuttur. GOLD DATA olarak veri kurtarma laboratuvarımızda 14 yıldır gördüğümüz dahili disk vakalarının önemli bir kısmının önceden uyarı alınmış olsaydı kaçınılabilir nitelikte olduğunu görüyoruz. Bu nedenle disk analiz sürecini her bilgisayar kullanıcısının kolayca yapabilmesi için DiskNabız adını verdiğimiz bir izleme yazılımı geliştirdik ve mevcut ile yeni tüm müşterilerimize, kullanmak isteyen herkese bedelsiz olarak sunduk.

PCB yanması, fiziksel düşme / darbe veya sert elektrik dalgalanması gibi istisnalar dışında, çoğu sabit disk ve SSD arızasını günler ya da haftalar öncesinden SMART parametreleri üzerinden işaret eder. Ancak kullanıcı bu parametreleri görmediği için durum çoğu zaman şu cümleyle laboratuvara gelir: "Dün akşam sağlamdı, kapatıp uyudum, sabah açtığımda çalışmıyor." Laboratuvarımıza gelen dahili disk vakalarının yaklaşık %30-40'ı tam olarak bu kategoridedir; önceden uyarı alınmış olsa kaçınılabilirdi.

DiskNabız Nedir ve Ne İşe Yarar?

DiskNabız, Windows bilgisayarlarda dahili ve harici disklerin sağlık parametrelerini arka planda sürekli izleyen, durum kötüleştiğinde SMS, e-posta ve Windows bildirimi ile kullanıcıya uyarı veren ücretsiz bir Türkçe izleme yazılımıdır. GOLD DATA Veri Kurtarma'nın yazılım geliştirme kolu olan Tahlis ekibi tarafından geliştirilmiştir ve tahlis.com.tr üzerinden indirilebilir.

Programın amacı basit ama önemli: bir diskin tamamen erişilemez hale gelmesini beklemeden, kullanıcıya hâlâ verisini yedekleyecek vakti varken haber vermek. Veri kurtarma süreci başarıyla sonuçlansa bile hem zaman alır hem maliyet doğurur. Halbuki zamanında uyarı, kullanıcının verisini sıradan bir kopyalama işlemiyle başka bir diske aktarabilmesini sağlar. Bu felsefe ile geliştirilen DiskNabız, GOLD DATA'nın sosyal sorumluluk projesi olarak konumlandırılmıştır.

"Diskim Birden Bozuldu" Yanılsaması

Veri kurtarma laboratuvarımıza dahili disk vakalarıyla gelen müşterilerin ortak hikayesi çoğu zaman benzerdir: cihaz dün akşam normaldi, sabah açıldığında ya hiç tanınmadı ya da Windows başlamadı. Müşteri açısından olay bir gece içinde aniden gelişmiş bir bozulma gibi görünür. Ancak teknik gerçek farklıdır.

Düşme, darbe veya elektrik dalgalanması gibi dışsal travmalar dışında, sabit diskler ve SSD'ler arızalarını günler hatta haftalar öncesinden SMART parametrelerine yansıtır. Yeniden tahsis edilen sektör sayısı yavaşça artar, okuma hata oranı yükselir, kafa yük döngüsü beklenenden fazla çalışmaya başlar. Bunlar diskin "yardım isteme ve uyarı" sinyalleridir; ama bu parametreler çoğu kullanıcı tarafından takip edilmez. Disk üreticileri ve bazı yazılım firmaları bu raporlar üzerinden disk sağlığı durumu sunabilmektedir. Ancak hem Türkçe olmamaları, hem karmaşık ve birçok teknik veri içermeleri hem de anlık bildirim hizmetlerinin ücretli olması sebebiyle pek rağbet görmezler.

Laboratuvarımızdaki deneyimlerimize göre dahili disk veri kaybı vakalarının yaklaşık %30-40'ı önceden uyarı alınmış olsaydı önlenebilir nitelikteydi. Bu vakalarda müşteri SMART durumunu düzenli takip edebilseydi, son birkaç gündür diskinin bozulma sinyalleri verdiğini görebilirdi. DiskNabız tam olarak bu boşluğu doldurmak için geliştirildi: SMART değerlerini görünür kılmak ve eşik aşıldığında kullanıcının kendi telefonuna haber göndermek.

SMART Değerleri Neden Önemlidir?

SMART (Self-Monitoring, Analysis and Reporting Technology), sabit disklerin ve SSD'lerin kendi iç durumlarını ölçmek için ürettiği teknik veri kümesidir. Disk üreticileri 1990'lı yılların sonundan itibaren bu sistemi standart olarak diske dahil eder; veriyi okumak için ise işletim sistemi tarafında bir program çalıştırmak gerekir. SMART üzerinden disk hakkında yüzlerce metrik bilgi yayınlanır, ancak veri kurtarma laboratuvarlarının erken uyarı için baktığı belli başlı kritik parametreler vardır.

• Reallocated Sectors Count (yeniden tahsis edilen sektör sayısı): Bozulmuş sektörlerin yedek sektörlerle değiştirilme sayısı. Sıfırdan sapma, plakanın aşınmaya başladığı anlamına gelir.
• Current Pending Sectors (beklemedeki sektörler): Henüz değiştirilmemiş ama okunamayan sektörler. Bu sayının artması yakın bir bozulmanın güçlü habercisidir.
• Uncorrectable Sector Count (düzeltilemez sektörler): Diskin tüm hata düzeltme mekanizmalarına rağmen kurtaramadığı veri alanları.
• Reported Uncorrectable Errors: Sistem tarafından raporlanan, düzeltilemeyen hatalar.
• Power-On Hours ve Power Cycle Count: Diskin yaşı ve açma-kapama sayısı; tek başına bir uyarı vermez ama diğer metrikleri yorumlarken bağlam sunar.

DiskNabız bu parametreleri okur ve bunları İngilizce kodlarla değil Türkçe ad ve açıklamalarıyla sunar. Bir kullanıcı "Reallocated Sectors Count" gördüğünde ne anlama geldiğini bilmek zorunda kalmaz; programın açıklaması açık biçimde "yeniden tahsis edilen sektör sayısı arttı, kontrol edin" şeklinde gösterilir. Disk sağlığını skorlayarak kritik eşiğe ulaşmadan yedeklemeniz için size zaman tanır.

4 Risk Kademesi ve Sağlık Skoru

DiskNabız ham SMART verisini olduğu gibi göstermek yerine kullanıcıya anlamlı bir özet sunar. Tek bir sağlık skoru ve dört kademeli bir risk göstergesi ile diskin durumu tek bakışta anlaşılır.

• Sağlıklı: SMART parametreleri normal aralıkta; veri kaybı riski düşük. Yedeğin yine de düzenli alınmasına gerek yok değil, ancak acil aksiyon gerekmez.
• İzlenmeli: Bazı parametreler değişim göstermeye başladı. Kritik değil ama izlemeye değer; yedek planı varsa gözden geçirilmelidir.
• Riskli: Anlamlı bozulma sinyalleri var. Önemli verilerin başka bir diske aktarılması bekletilmemelidir.
• Kritik: Disk yakın zamanda erişilmez hale gelebilir. Önemli ne varsa derhal yedeklenmeli, gerekirse cihaz kapatılarak laboratuvar değerlendirmesi alınmalıdır.

Sağlık skoru tek başına bir oransal göstergedir; kullanıcı için kritik olan kademe rengidir. DiskNabız Riskli veya Kritik kademeye geçildiği anda bildirim ayarlarınızı kullanarak size haber gönderir.

Anında Uyarı: SMS, E-posta, Windows Bildirimi

Disk durumu kötüleştiğinde haber vermek, bir izleme programının en kritik işlevidir. Çoğu kullanıcı bilgisayarın başında saatlerce oturmaz; uyarı yalnızca ekranda kalırsa fark edilmeden kaybolabilir. DiskNabız üç ayrı bildirim kanalını birlikte kullanır.

• Windows bildirimi: Bilgisayar açıkken anında ekranda görünen sistem bildirimi. Ayar gerektirmez, kurulumla birlikte etkindir.
• E-posta uyarısı: Kendi SMTP sunucunuzu (Gmail, Outlook, kurumsal posta) tanımlayarak diskinizin durum bildirimlerini e-posta kutunuza yönlendirebilirsiniz. Bilgisayardan uzaktayken bile uyarıyı yakalarsınız.
• SMS uyarısı: NetGSM API entegrasyonu ile cep telefonunuza doğrudan SMS gönderir. Acil aksiyon gereken kritik durumlar için en hızlı bildirim yöntemidir.

SMS ve e-posta kanalları kullanıcının kendi hesabı üzerinden çalışır; DiskNabız bu kanallarda aracı değil, sadece bildirimi gönderen taraftır. Yapılandırma ayarlar ekranından adım adım yapılır.

Hangi Diskleri İzler?

DiskNabız, bir bilgisayara takılı çoğu depolama cihazını destekler. Disklerin tek tek listelendiği ekranda her cihazın markası, modeli, kapasitesi ve mevcut sağlık skoru aynı yerde görünür.

Lisans, İndirme ve Kurulum

DiskNabız tamamen ücretsiz olarak sunulur; programın ticari satışı yapılmaz. Aktivasyon için kullanılan lisans anahtarı tüm GOLD DATA müşterilerine ömür boyu bedelsiz verilir; satın alma, abonelik veya yenileme ücreti söz konusu değildir. Müşterimiz olmayan kullanıcılar da lisans anahtarını 444 36 98 numaralı çağrı merkezimizden veya info@goldverikurtarma.com adresinden ek ücret talep edilmeden temin edebilir.

• İşletim sistemi: Windows 10 (64-bit) veya Windows 11 (64-bit)
• Kurulum dosyası boyutu: Yaklaşık 86 MB
• İndirme: tahlis.com.tr/disknabiz.html
• Kurulum süresi: 1 dakikadan kısa, standart Windows kurulum sihirbazı

DiskNabız şu anda yalnızca Windows için sunulmaktadır. macOS ve Linux desteği program yol haritasındadır ancak yayın tarihi henüz belirlenmemiştir. Kurulum sonrası ilk açılışta program sizden bildirim ayarlarınızı tanımlamanızı isteyecektir; ardından arka planda çalışmaya başlar ve sistem tepsisinde küçük bir simge olarak kalır.

Sıkça Sorulan Sorular