SATA dönüştürücü (adaptör), SATA portu bulunmayan veya farklı bir bağlantı kullanan depolama aygıtlarını standart SATA arabirimine çeviren ara donanımdır. USB çıkışlı disklerden NVMe ve PCIe SSD'lere, mSATA kartlardan CFast gibi hafıza kartlarına kadar kaynak ne olursa olsun amaç aynıdır: aygıtı, bilgisayara SATA portunu kullanarak bağlamak.
Peki SATA portu olmayan cihazlar SATA'ya nasıl dönüştürülür, hangi cihazlar dönüştürücü olmadan okunamaz, taşınabilir SSD'nizin içinde aslında ne var? SATA dönüştürücü çeşitleri hakkında detaylı bilgileri bu yazımızda bulabilirsiniz.
Bu Yazıda Neler Var?
SATA'ya Dönüştürmeye Neden İhtiyaç Duyarız?
En sık ihtiyaç duyulan senaryo, USB veya NVMe gibi kendi bağlantısı kullanılamayan disklerin doğrudan SATA portu üzerinden çalıştırılmasıdır. Laboratuvarda yön her zaman budur: cihaz hangi bağlantıyla gelirse gelsin, okuma, yazma ve fabrika seviyesinde cihaz yazılımına müdahaleler SATA üzerinden yapılır.
İkinci senaryo daha az bilinir: bazı depolama aygıtlarının SATA portu hiç yoktur. mSATA ve M.2 kartlar, 1,8 inç ZIF diskler, endüstriyel kameralardaki CFast kartlar, Apple'ın kendine özel SSD'leri standart bir SATA girişine doğrudan takılamaz. Bu aygıtları okumak cihaza özel dönüştürücü gerektirir; bu da işin laboratuvar tarafıdır. SATA'nın kendisini, sürümlerini ve türlerini merak ediyorsanız SATA nedir rehberimizde anlattık.
Aslında Hepimiz Dönüştürücü Kullanıyoruz
Piyasadaki her taşınabilir SSD, aslında içindeki bir SSD ile onu USB'ye çeviren köprü kartının paketlenmiş halidir. Aşağıdaki fotoğraf bunu net gösteriyor: söktüğümüz bir SanDisk Portable 1TB (SDSSDE30) modelinin içinden bir SSD ve onu USB'ye bağlayan küçük bir dönüştürücü kart çıkıyor.
Buradaki önemli ayrıntı şu: üretici bu dönüştürmeyi rastgele yapmaz. İçerideki SSD'nin protokolüne göre (SATA/AHCI veya NVMe) köprü yongası seçilir; hız, veri transfer ayarları ve sinyal dengeleme değerleri o diske göre yapılandırılır ve paket bu haliyle test edilir. Taşınabilir SSD'lerin yıllarca sorunsuz çalışmasının sebebi bu üretici kalibrasyonudur. Veri kurtarmada da aynı ilke geçerlidir: dönüştürme, diske uygun donanımla ve doğru yapılandırmayla yapılmadığında sonuç alınamaz.
Laboratuvarda Kullandığımız SATA'ya Dönüştürücü Adaptörler
Veri kurtarma tarafında dönüştürücüler bir kolaylık değil, zorunluluktur: portu SATA olmayan bir cihazı okumanın başka yolu yoktur. GOLD DATA laboratuvarında her biri farklı bir cihaz ailesine özel dönüştürücüler kullanıyoruz; aşağıda en sık kullandıklarımızı, hangi cihazı okuduklarıyla birlikte bulabilirsiniz.
WD 800069 serisi USB kart dönüştürücü: Bazı WD taşınabilir disklerde USB girişi doğrudan karta lehimlidir, diskin SATA portu yoktur. Bu dönüştürücü, 800069 serisi kartlı disklerin SATA üzerinden okunmasını sağlar. Diğer tüm Western Digital (WD) taşınabilir diskler için de özel adaptörler kullanılmaktadır.
MacBook Air SSD adaptörü: Apple'ın A1370 ve A1369 kasalı MacBook Air modellerindeki kendine özel konnektörlü SSD'leri standart SATA'ya çevirir.
SanDisk XM11 adaptörü: Bazı ultrabook modellerinde kullanılan XM11 biçimli SSD'ler için üretilmiş dönüştürücüdür.
X1 Carbon SSD adaptörü: Lenovo X1 Carbon ultrabook'larının kendine özel SSD biçimini SATA'ya bağlar.
mSATA adaptörü: 2010-2015 dönemi dizüstülerdeki küçük mSATA SSD kartlarını standart SATA girişine çevirir.
M.2 NGFF adaptörü: M.2 SATA SSD'leri standart porta bağlar. M.2 NVMe diskler bu adaptörle çalışmaz; protokolleri farklıdır.
micro SATA adaptörü: 1,8 inç küçük boy disklerin farklı ölçülü konnektörünü standart SATA'ya çevirir.
ZIF 1,8 inç adaptörü: İnce şerit kablolu (ZIF) 1,8 inç diskleri okur; eski iPod'lar ve ultra taşınabilir cihazlarda karşılaşılır.
CFast adaptörü: Profesyonel kameralarda ve endüstriyel makinelerde kullanılan CFast kartları okur; CFast zaten SATA tabanlı olduğu için dönüşüm doğrudandır.
PCIe SSD dönüştürücü: PCIe arabirimli SSD'lerin laboratuvar sistemlerine bağlanması için kullanılır.
Elinizde okunamayan, biçimi standart dışı bir disk veya SSD varsa analiz için gönderebilirsiniz; analiz ücretsizdir. Talep formunu doldurabilir veya 444 36 98 numaramızdan bize danışabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Taşınabilir SSD'nin içinde ne var?
İçeride bir SSD (SATA veya NVMe) ve onu USB'ye çeviren köprü kartı bulunur. Üretici bu ikiliyi diske göre yapılandırıp test eder; taşınabilir SSD aslında fabrika ayarlı bir dönüştürücü pakettir.
NVMe SSD, SATA'ya çevrilebilir mi?
Piyasadaki basit pasif adaptörlerle çevrilemez; NVMe ile SATA farklı protokollerdir; konnektör uysa bile çalışmaz. Ancak veri kurtarma uzmanlarının kullanımı için üretilmiş, NVMe diskleri SATA'ya çeviren profesyonel dönüştürücüler mevcuttur; laboratuvarımızda NVMe diskler bu donanımlarla okunur. M.2 SATA diskler ise basit adaptörle standart SATA'ya bağlanabilir.
mSATA veya M.2 SATA diskimi masaüstü bilgisayara takabilir miyim?
Evet. Bu kartlar SATA protokolünü kullandığı için basit bir adaptörle standart SATA girişine bağlanabilir; elektronik marketlerde bulunan pasif adaptörler bu iş için yeterlidir. M.2 NVMe diskler için geçerli değildir, onların protokolü farklıdır.
WD taşınabilir diskimde SATA portu neden yok?
Bazı WD taşınabilir disklerde üretici, USB girişini doğrudan diskin elektronik kartına lehimler; ayrı bir SATA portu hiç bulunmaz. Bu tasarım maliyeti düşürür ama arıza durumunda diske standart yollarla erişilemez; laboratuvarda karta uygun özel dönüştürücüyle disk SATA'ya çevrilerek okunur.
Bu dönüştürücüler piyasada satılıyor mu?
Bir kısmı evet: mSATA ve M.2 SATA adaptörleri elektronik marketlerde bulunur. WD USB kart dönüştürücü gibi olanlar ise veri kurtarma ekipmanı üreticilerine özel donanımlardır; ev kullanımı için üretilmezler ve arızalı diskle birlikte kullanımları uzmanlık gerektirir.
Cihazımın SATA portu yok, veriler kurtarılabilir mi?
Çoğu durumda evet. mSATA, M.2, ZIF, CFast, Apple'a özel SSD'ler ve USB'si karta lehimli diskler dahil, laboratuvarımızda cihaza özel dönüştürücülerle bu aygıtlara erişiyoruz. Portun biçimi kurtarma için engel değildir; belirleyici olan arızanın türüdür.
